توجه به رفتار همزمان اهل بیت ع در قبال اعمال مومنان
1394/11/04
توجه به رفتار همزمان اهل بیت ع در قبال اعمال مومنان
یکشنبه 13 ربیع الثانی 1437 -حکیم
أللهم صل علی محمد و آل محمد و عجل فرجهم
بسم الله الرحمن الرحیم توکلت علی الله
وجود برخی مفاهیم دوطرفه در قرآن در مورد رفتارهای خدا و انسان
وقتی به قرآن و مفاهیم قرآن توجه میکنیم در برخی از موضوعات یک رفتار دوطرفه وجود داره، هم از جانب بندگان خوب خدا و هم از جانب خدا و اهل بیت علیهم السلام، خدا و خلفاء خدا نسبت به اون بندگان. مثل بحث« معیت »؛ اینکه آدم بره در معیت خوبان خدا و اینکه خوبان خدا میآیند در معیت او، اینکه خدا میآید در معیت او. یک رفتار دوطرفه است. مثل بحث« اُنس » اینکه شما با خدا« اُنس » بگیری، با اهل بیت علیهم السلام « اُنس » بگیری و اینکه خدا با این فرد« اُنس » بگیره، اهل بیت علیهم السلام با این فرد اُنس میگیرند.
مومن در معیت اهل بیت ع، اهل بیت ع در معیت مومن؛ وجه دوم عموما مورد غفلت است
ما عموما با این وجه دوم رفتارها از جانب خدا و خلفاء خدا آشنا نیستیم، کمتر توجه میکنیم. شما بروید به سمت بیوت خدا، در بیوت خدا یک کسی رو پیدا کنید که نسبت به اون فردی که در بیت هست انس پیدا کنید، انس داشته باشید. پس شما سعی میکنی با یک فردی، با خدا، با یکی از خوبان خدا انس بگیری. یکی از اسماء خدا، یکی از صفاتی که ما با اون خدا صفت، با اون رفتار یاد میکنیم« یَا اَنِیسَ الذَّاکِرِین » هست. ای کسی که تو میآیی با ذاکرین اُنس میگیری. این توجه به این رفتارهای دوطرفه و خصوصا به طرف دوم این رفتار خیلی مهم هست، آدم از این موضوع غافل نشه. یک موقعی فرد مومنی سعی میکنه که به خدا نزدیک بشه، میشه قرب به الله. توجه به اون طرف رفتار هم مهم هست. خداوند میفرماید به اونها بگو« إنِّی قَریِب » من هم به اونها قرب میگیرم، من هم به اونها نزدیک هستم. خدایا! میشه من یک کاری کنم، یک جوری رفتار کنم که در معیت تو باشم؟ در معیت خوبان تو باشم. این یک سلسه رفتار هست، نیاز هست که شما یک سری رفتارها داشته باشی که در معیت خوبان باشی. در ازای این رفتار، خدایا! میشه به من توفیقی بدی که تو در معیت ما باشی؟ میشه به ما توفیقی بدی که خوبان تو در معیت ما باشند؟ ما نبایستی از طرف دوم این رفتار غافل باشیم. خیلی موقع ها این در زندگی اتفاق می افته، ما غافل هستیم.
قرب خدا به انسان در نماز، پررنگ تر از قرب انسان به خداست
خداوند داره در اون آیه داد میزنه« عباد من غفلت میکنند از اینکه من به اونها نزدیک میشم، من به اونها قرب میگیرم ». او همواره دعا یا درخواست میکنه که قرب به الله پیدا کنه، در نماز می ایسته با نیست« قُربَةً إلیَ اللهِ » غافل از این هست که خدا به او قرب گرفته است. این ماجرای عجیبی، داستان عجیبی هست. در انسان بسیار شعف ایجاد میکنه، خدایا! یعنی من به نماز می ایستم تا الان فکر میکردم که نماز بخونم شاید بتوانم یک قدمی به تو نزدیک بشم، یعنی من به نماز میایستم تو به من نزدیک میشی؟ تومیآیی کنار من؟ شما این مفهوم رو در بسیاری از ادعیه و روایات، احادیث قدسی پیدا میکنید. مثلا داریم که" وقتی یک فرد به نماز می ایسته انگار که هزار خدا داره و با هزاران معبود داره حرف میزنه اینقدر که حواس او پرت هست ولی من چنان به نماز او به سخن او به کلام او توجه میکنم که انگار فقط همین یک بنده رو دارم ". ما از رفتار طرف مقابل که خدا و خوبان خدا هست نباید غافل باشیم، این خیلی مهم هست که به این توجه کنیم.
تاثیر در نظر داشتن رفتار متقابل اهل بیت ع در قبال اعمال شیعیان
مثال عرض میکنیم و در این مثال جنبه ی نزدیک شونده اش مدنظر هست؛ فردی تشریف ببره در محضر آقا و چندین نفر هم باشند و در محضر مقام معظم رهبری شورع کنه به صحبت کردن و یک سخنرانی چند دقیقه ای بخواد که صحبت بکنه، شما تصور کنید که به آقا داره نگاه میکنه و صحبت میکنه، آقا حواسش اینطرف و اونطرف هست، اون فرد یک نوع صحبت داره یک نوع توجهی داره، یک نوع رشدی در صحبتش داره و در این صحبت مدام سعی میکنه که به آقا نزدیک بشه و توجه آقا رو بیشتر به خودش جلب بکنه. یک موقعی یک فردی میگه همین که من خواستم شروع کنم به صحبت کردن دیدم که آقا چنان به من توجه میکنه و با تمام وجود متوجه من هست. این دوتا خیلی با هم فرق دارند. اینکه شما بدانید که الان که آقا دارند به شما چه جوری توجه میکنند و اینکه اصلا ـآیا توجه میکنند یا توجه نمیکنند حواسشون یک جای دیگری هست یا نیست در نوع رفتار شما خیلی تاثیر داره، فرق داره. اینکه شما در اعمال و عبادات به این مسئله توجه داشته باشی که اهل بیت علیهم السلام در این اعمال و رفتار شما همون موقع چه رفتاری با شما دارند در نوع رفتارها تاثیر داره و فرق داره. اینکه آدم فکر کنه که یله و رها در یک بیابان ظلمانی ایستاده و داره یک حرف هایی میزنه و یک اعمال و رفتاری انجام میده حالا شاید به یک چیزی هم نزدیک بشه، شاید رشدی ایجاد بشه یا اینکه جماعت مومنی این باور رو داشته باشند که همین که نسشتند و ماجرای خدایی رو ذکر کنند، محبت های خدایی رو ذکر کنند خدا به اونها اُنس میگیره.
نماز ذکر است و در قبالش خداوند انیس نمازگزار میشود
خدا توفیق بده که ما از رفتار های خدا غافل نشیم. از رفتار های اهل بیت علیهم السلام غافل نباشیم. ببین ما بتونیم همین ماجرا رو در نماز دنبال کنیم" من ایستاده ام به نماز و دارم نماز میخونم خدا داره چه کار میکنه؟ رفتار خدا، رفتار اهل بیت علیهم السلام همون موقعی که به نماز ایستاده ام، رفتار نور خدا با من که به نماز ایستاده ام چی هست؟ " باور داشته باشیم، آیات قرآن هست که خدا همون موقع رفتار داره. اگر نماز رو در زمره ی اذکار و ذکر بگیریم میفرماید« فَاذْكُرُوني أَذْكُرْكُم » ذکر میکنی ذکرت میکنم. اگر نماز رو در زمره ی اذکار بگیریم که هست( نماز ذکر الله ، ذکر خدا هست ) خدا« انِیسَ الذَاکِرِین » هست اگر ذکر میکنید من میآم به شما نزدیک میشم، به شما انس میگیرم.
دلتنگی امام ع برای شیعیان در قبال دلتنگی ایشان برای امام ع
دوستان! بعضی رفتارها دوطرف است و ما از طرف دوم نباید غافل بشیم. یک موقعی شما میگی من دلم برای امام علیه السلام تنگ شده است. بابا این هم رفتار دو طرفه هست، به اون طرفش هم نگاه کن غافل نشو، امام علیه السلام هم دلش تنگ میشه. شما میگی من مشتاق دیدار امام هستم ما در روایات داریم که اهل بیت علیهم السلام میفرمایند ما مشتاق دیدار مومنین هستیم. یعنی یک رابطه ی دو طرفه هست. بله وقتی که ما به این ماجرا توجه کنیم خیلی از مقولات اینطوری وجود داره که دارای یک رابطه ی دوطرفه هست و خوب هست که ما به هر دو طرف این رفتار توجه داشته باشیم و چه بسا در همه ی این مقولات اون طرف دوم بایستی پررنگ تر باش و در واقع قیمتی تر هست.
عالیتر بودن رفتار در قبال خدا در مقایسه با رفتار انسان: یک توجه در نماز از انسان، توجه خدا به انسان از همه جهات
میفرماید ذکر کنید من رو من شما رو ذکر میکنم و بعد میفرماید که ذکر الله بزرگتر هست، ذکر الله،« اکبر » هست یعنی قیمتی تر هست. اگر اون لحظه شما داری خدا رو ذکر میکنی، برفرض اگر بخواهیم به ذکر شما نمره بدیم، به ذکر خدا باید نمره ی یک میلیون رو بدیم یعنی یک میلیون برابر آنچیزی که تو داری من رو ذکر میکنی من دارم تو رو ذکر میکنم. یعنی یک میلیون برابر آنقدری که تو داری به من توحه میکنی من دارم به تو توجه میکنم. رفتارها دوطرفه هست. در نمازها تاکید هم شده که گاهی این آیه ای که به نقل از ابراهیم علیه السلام در قرآن مطرح هست رو مثلا در ابتدای نماز بخوانید« الأنعام : 79 إِنِّي وَجَّهْتُ وَجْهِيَ لِلَّذي فَطَرَ السَّماواتِ وَ الْأَرْضَ... » خدایا! من وجهم رو، تمام توجه ام رو به سوی تو کردم و تمام وجه و توجه ام به سوی تو هست. در یک جایی خداوند میفرماید که« البقرة : 115...فَأَيْنَما تُوَلُّوا فَثَمَّ وَجْهُ اللَّهِ... » اگر شما یک نقطه ای وجه به سمت خدا هستی، از همه جا وجه خدا به سوی تو هست. انگار که به هر طرف ات که نگاه کنی انگار که خدا به تو توجه کرده است« فَأَيْنَما تُوَلُّوا فَثَمَّ وَجْهُ اللَّهِ ». انگار به هر طرف ات نگاه کنی خدا به توجه کرده است. این آیه ی« فَأَيْنَما تُوَلُّوا فَثَمَّ وَجْهُ اللَّهِ » خطاب به رسول الله صلوات الله علیه یا دوران مربوط به رسول الله صلوات الله علیه هست در زمان بحث قبله و مربوط به« نماز » هست. هر طرف که نگاه کنی، به هر طرف که رو کنی« وجه الله » هست. شما در نماز میگی« إِنِّي وَجَّهْتُ وَجْهِيَ لِلَّذي فَطَرَ السَّماواتِ وَ الْأَرْضَ » من یک انسان کوچک خطاب به خدا صحبت میکنم الان اینجا ایستاده ام و سعی کرده ام که وجه ام رو به سوی تو کنم در پاسخ به همین( البته در یک سوره نیستند ولی شما این آیه ی 115 سوره بقرة رو در پاسخ به این مطلب بگذارید ) در همین زمان که شما سعی میکنی وجه ات رو به سمت خدا کنی از همه ی جهات وجه خدا به سمت تو هست، هر طرف که رو کنی وجه خداست. بله انسان به رفتارهای خدا در مورد مومنین و جماعت مومنین توجه کنه.
نماز خواندن با داشتن معرفت «همراهی و قرب خداوند نسبت به انسان»
میفرماید که« البقرة : 186 وَ إِذا سَأَلَكَ عِبادي عَنِّي فَإِنِّي قَريبٌ أُجيبُ دَعْوَةَ الدَّاعِ إِذا دَعانِ » میفرماید که اگر عبد من، اگر عباد من از تو من را، در مورد من مسئلت کردند، از من چیزی مسئلت کردند من بلافاصله به اونها نزدیک هستم، بسیار به اونها قرب میگیرم« فَإِنِّي قَريبٌ » قریب یعنی بسیار« قرب گرفته » نه اینکه به اونها قرب میگیرم بلکه بسیار قرب میگیرم. بسیار به اونها قرب میگیرم، به محض اینکه یک چیزی بخواهند به اون خواسته اش توجه میکنم و برای اجابت اون موضوع اقدام میکنم. آدم رفتار خدا رو بشناسه، مومن بایستی نوع رفتار خدا رو بشناسه، با این شناخت و معرفت به اعمال و رفتار بپردازه. شما با این آیه به نماز بایست. آیا نماز شما مسئلت هست یا نه؟ میگی بله. نماز شما دعا هست یا نه؟ میگی بله. شما نمازت رو ببر ذیل همین آیه. وقتی با الله اکبر می ایستی به نماز« الله اکبر» همون لحظه برو ذیل این آیه« إِذا سَأَلَكَ عِبادي عَنِّي فَإِنِّي قَريبٌ أُجيبُ دَعْوَةَ الدَّاعِ إِذا دَعانِ ».